Kto lepiej dobierze okulary: okulista czy optometrysta? Optometrysta – kto to i czym się różni od okulisty?

Zauważasz pogorszenie wzroku i myślisz o doborze okularów? Często wówczas pojawia się pytanie: kto lepiej dobierze okulary – okulista czy  optometrysta? Dla wielu osób pierwszym wyborem (czy słusznym?) będzie okulista, ponieważ nie do końca wiedzą, kim jest i czym zajmuje się optometrysta. A zatem, kto to optometrysta i czym różni się od optyka, a czym od okulisty?

Optometrysta – kto to? Optometria (gr. optos – widziany i metreo – mierzenie) to dziedzina wiedzy skoncentrowana na procesie widzenia, a w szczególności na poprawie widzenia, korekcji wad wzroku, a także zachowaniu i ochrony wzroku. Chcąc odpowiedzieć na pytanie, kto to jest optometrysta, warto na wstępie zaznaczyć, że jest to autonomiczny zawód należący do systemu ochrony zdrowia. Optometrysta nie jest tożsamy z lekarzem okulistą, ani też z optykiem. Nie każdy optyk jest optometrystą. 

Optometrysta – kto to?

Optometrysta to dyplomowany specjalista w dziedzinie optometrii, którego praca polega na diagnozowaniu i korygowaniu wad wzroku. Optometrysta nie jest lekarzem – z drugiej strony jednak: wada wzroku nie jest chorobą. Dlatego optometrysta nie leczy wzroku ani chorób oczu (takich jak np. jaskra, zaćma itp. – tymi bowiem zajmuje się okulista), a jedynie koryguje wzrok, dobierając odpowiednie soczewki okularowe lub szkła kontaktowe. Optometryści skupiają się na diagnozowaniu oraz korekcji wad wzroku takich jak dalekowzroczność, krótkowzroczność czy też astygmatyzm. Wykonywane przez nich badania pozwalają m.in. ocenić ostrość wzroku, a także wykryć różne nieprawidłowości, jak np. zaburzenia widzenia obuocznego. Ponadto zajmują się oni również treningiem i rehabilitacją układu wzrokowego, co ma na celu poprawę lub przywrócenie właściwej sprawności widzenia.

Co warto wiedzieć o zawodzie optometrysty? Ciekawostki

• Optometrysta może wykryć poważną chorobę oczu, jednak w takim przypadku będzie on kierował pacjenta do lekarza okulisty.
• Optometrysta jest kluczowym zawodem w systemie ochrony zdrowia wzroku, zapewniającym profesjonalną opiekę nad prawidłowym widzeniem i komfortem optycznym pacjentów. 
• Optometrysta w Polsce stanowi bardzo rzadki zawód: szacuje się, że w naszym kraju jest ok. 4 tysiące optometrystów (dane na rok 2024).
• Optometrystów zrzesza Towarzystwo Optometrii i Optyki, które nadaje im tzw. numer optometrysty, będący poświadczeniem kwalifikacji. Takich numerów zostało w Polsce wydanych ok. 2,5 tys. (optometryści nie mają bowiem obowiązku ubiegania się o numer). 
• W wielu krajach optometrysta to osoba pierwszego kontaktu w kwestiach związanych z wadami wzroku w wielu krajach, takich jak Wielka Brytania czy Niemcy. W Polsce póki co wizyta u optometrysty nie jest tak popularna (również ze względu na niewielką liczebność specjalistów), dlatego dobór okularów i soczewek spoczywa często na lekarzach-okulistach lub optykach. 
• Optometrysta i optyk to dwa różne zawody. Błędem jest traktować je synonimicznie. Optyk to specjalista, który na podstawie recepty od okulisty wykonuje okulary, a także zajmuje się ich naprawą i doborem oprawek. 

Czy optometrysta to lekarz?

Optometrysta – czy to lekarz? To jedno z często zadawanych pytań. Optometrysta to specjalista w dziedzinie optyki i wzroku, który posiada wykształcenie wyższe w zakresie optometrii – jednak nie jest on lekarzem. W związku z tym optometrysta nie ma uprawnień do przeprowadzenia leczenia medycznego (np. farmakologicznego), nie przepisuje recept i nie wykonuje zabiegów. Podczas swojej pracy może wykryć np. choroby oczu, jednak w takich przypadkach nie zajmuje się stawianiem diagnoz, a jedynie zaleca pacjentowi konsultację u lekarza-okulisty. 

Co robi optometrysta?

Optometrysta to specjalista w dziedzinie ochrony zdrowia wzroku. W jego kompetencjach mieszczą się następujące rzeczy: 

• przeprowadzanie badań wzroku (w celu oceny ostrości widzenia itp.),
• diagnoza wad refrakcji (krótkowzroczność, dalekowzroczność czy astygmatyzm),
• dobieranie i przepisywanie soczewek (okulary korekcyjne i soczewki kontaktowe),
• wykonywanie pomiarów parametrów układu wzrokowego (np. krzywizny rogówki, wielkości cylindra, rozstawu źrenic itp.)
• kierowanie pacjentów do okulisty w przypadku wykrycia potencjalnych problemów ze zdrowiem oczu,
• udzielanie porad dotyczących ochrony wzroku i ergonomii pracy przy komputerze.

Ważne: optometrysta nie wystawia recept ani skierowań. Jest to również specjalista, u którego wizyta nie wymaga skierowania. 

Okulista czy optometrysta: kto dobiera okulary?

Wybór między okulistą a optometrystą przy doborze okularów zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta. Optometrystę warto odwiedzić, gdy zauważymy problemy z widzeniem, takie jak:

• pogorszenie widzenia, 
• bóle głowy, 
• zmęczenie oczu, 
• potrzeba mrużenia oczu, aby coś lepiej zobaczyć,
• potrzeba odsuwania od siebie lub przybliżania tekstu, aby móc go przeczytać itp.

Wizyta u okulisty natomiast zalecana jest w przypadku wystąpienia niepokojących objawów lub podejrzenia poważniejszych problemów ze zdrowiem oczu. 

Kto lepiej dobierze okulary: okulista czy optometrysta?

Chcąc odpowiedzieć na pytania kto dobiera okulary? czy kto dobiera soczewki?, warto wskazać, że są to przede wszystkim kompetencje optometrysty. Jednak jeśli zdecydujemy się na wizytę wyłącznie u lekarza, on również może dobrać nam okulary, a także przepisać szkła na receptę, jeśli spełniamy warunki refundacji. Lekarz okulista może jednak specjalizować się w innych kwestiach niż wady wzroku (w których natomiast specjalizuje się optometrysta). W doborze okularów pomoże również optyk, jednak na ogół nie przeprowadza on aż tak szczegółowych badań wzroku jak optometrysta. Decydując się na dobór okularów u optyka, warto wybrać sprawdzony i profesjonalny zakład (jak np. Lux Optyk). 

Optometrysta a okulista: różnice. Kiedy do kogo pójść?

Zastanawiasz się, kto lepiej dobierze okulary – okulista czy optometrysta? A może nie wiesz, do kogo skierować się ze swoim problemem? Oto mała ściąga, będąca zarazem podsumowaniem tego, co przeczytałeś w niniejszym artykule. 

Okulista

• Jest lekarzem specjalistą, który ukończył studia medyczne oraz specjalizację z okulistyki.
• Diagnozuje i leczy choroby oczu, przeprowadza operacje i inne zabiegi medyczne.
• Ma uprawnienia do przepisywania leków i wystawiania recept.

Kiedy wybrać się do okulisty?

•  W przypadku podejrzenia chorób oczu, takich jak zaćma czy jaskra.
• Gdy występują poważne problemy z oczami, takie jak urazy, zapalenie spojówek, czy obecność ciała obcego w oku.
• Jeśli potrzebna jest interwencja chirurgiczna lub specjalistyczne leczenie medyczne.

Optometrysta

• Jest specjalistą w zakresie badania narządu wzroku, ale nie jest lekarzem.
• Odpowiedzialny za dobór soczewek kontaktowych i okularów korekcyjnych.
• Może diagnozować i leczyć podstawowe wady wzroku takie jak krótkowzroczność, dalekowzroczność i astygmatyzm.
• Przeprowadza badania funkcji wzroku, takie jak pole widzenia czy ruch gałki ocznej.
• Wizyta u optometrysty jest zalecana dla osób potrzebujących korekcji wzroku lub tych, którzy spędzają wiele godzin przed ekranem komputera.

Kiedy wybrać się do optometrysty?

• Dla regularnego badania wzroku i doboru okularów lub soczewek.
• Gdy występują podstawowe problemy z widzeniem, które nie są związane z chorobami oczu.
• W celu uzyskania porad dotyczących higieny soczewek kontaktowych i prawidłowego ich użytkowania.

Warto pamiętać, że wybór między wizytą u okulisty a optometrysty zależy od konkretnych potrzeb i problemów ze wzrokiem. W przypadku wątpliwości, zawsze można zasięgnąć porady u jednego ze specjalistów, który pomoże w podjęciu odpowiedniej decyzji o tym, czy należy pójść do drugiego. Każdy wybór będzie jednak lepszy niż brak fachowej pomocy w sytuacji, gdy jest ona wymagana.